Dlaczego Ziemia jest płaska

Celem tego planu lekcji jest wykorzystanie metod naukowych do obalenia niektórych powszechnych mitów. Naucz swoich uczniów, jak rozpoznawać teksty pseudonaukowe, wątpliwe strony internetowe oraz nienaukowe metody badawcze. Oceń różne źródła teorii spiskowych i porównaj je z badaniami naukowymi i danymi. Ta seria planów lekcji koncentruje się na obalaniu najczęstszych mitów i dostarcza aktywności, które rozwijają umiejętności komunikacyjne uczniów oraz pomagają im zrozumieć cechy charakterystyczne dla mylących informacji.

Cele edukacyjne:

• Zdefiniować pojęcia: Fałszywe wiadomości, Teoria spiskowa i Pseudonauka.
• Obalić teorię spiskową za pomocą metod naukowych i wiarygodnych informacji.
• Zdefiniować główne problemy teorii płaskiej Ziemi.

Rozwijane kompetencje cyfrowe: praca z kodami QR, zrozumienie zjawisk na podstawie modelu 3D, wyjaśnienie zjawisk przy pomocy modelu 3D, weryfikacja prawdziwości twierdzeń, ocena źródeł, wyszukiwanie informacji w Internecie.

Słowa kluczowe: Teorie spiskowe, Nauka, Pseudonauka, Prawda, Fałsz, Wiadomości, Globalne ocieplenie, Płaska, Ziemia, Oszustwo.

Ten plan lekcji dotyczy teorii spiskowych i pseudonauki, a jednocześnie uczy znaczenia poszukiwania, analizowania i demaskowania fałszywych informacji oraz nienaukowych metod. W tym scenariuszu wykorzystamy pomysł tablicy ogłoszeń jako przynęty, aby przyciągnąć uwagę uczniów i pobudzić żywą dyskusję.

Najpierw, przed lekcją, podczas której będziesz korzystać z tego planu, poproś uczniów, aby przynieśli swoje smartfony z zainstalowaną aplikacją do skanowania kodów QR. Będą jej potrzebować przez całą lekcję, więc poinformuj ich również, aby upewnili się, że mają wystarczająco naładowane urządzenia.

Teraz czas na część kreatywną. Otwórz model „Ziemia” znajdujący się w bibliotece Corinth Astronomia, wybierz warstwę „skorupa” i wyświetl model przy pomocy projektora lub telewizora. Następnie napisz na tablicy słowa: „Ziemia jest płaska”.

Jeśli model się nie ładuje, otwórz go w nowym oknie:
app.corinth3d.com/content/v_esmi_zeme

Znajdź w Internecie krótki artykuł z argumentami, dlaczego Ziemia miałaby być płaska. Istnieje wiele stron prezentujących typowe argumenty tego ruchu. Wybierz jeden z nich i utwórz kod QR prowadzący do niego, korzystając ze strony http://goqr.me/ (lub innej oferującej tę funkcję). Pobierz kod, wydrukuj go na kartce z napisem „Kłamią nam”, przyklej na drzwiach klasy i rozłóż kilka kopii na stołach uczniów.

Stronę http://goqr.me/ można również wykorzystać do tworzenia krótkich wiadomości do 300 znaków. Skorzystaj z tej funkcji w pełni: napisz lub skopiuj argumenty za i przeciw teorii płaskiej Ziemi, a także argumenty za i przeciw kulistej Ziemi, stwórz wskazówki i zakoduj je w formie kodów QR. Wydrukuj je w mniejszym formacie, aby można je było ukryć pod stołami, krzesłami, za obrazkami, na tablicach, w oknach itp. (Przetestuj to przed lekcją, aby upewnić się, że można je zeskanować). To będzie część aktywności badawczej, która nauczy uczniów, że nie można ufać jednemu źródłu informacji — aby odkryć, co jest prawdą, a co fałszem, potrzeba wysiłku.

Aby wzmocnić atmosferę w klasie, możesz podczas aktywności odtwarzać „muzykę śledczą”.

Ostatnia wskazówka: jeśli chcesz wprowadzić element zabawy, możesz na czas lekcji zrobić aluminiowe czapki dla siebie i uczniów. W trakcie aktywności możesz puścić piosenkę Weird Al Yankovica „Foil”.

Uwaga: ten scenariusz lekcji służy jako rozszerzenie tematu, który był już omawiany na zajęciach, aby sprawdzić prawdziwość poznanych faktów.

Czas trwania: 10 minut

Narzędzia: Smartfony lub inne urządzenia umożliwiające skanowanie kodów QR

Kiedy uczniowie wejdą do klasy, obserwuj, czy ktoś z nich próbuje zeskanować kod QR i wywołać poruszenie. Jeśli uczniowie po prostu czekają na dzwonek, przejdź między nimi i zapytaj, czy próbowali zeskanować kod oraz czy rozmawiali o tym z kolegami z klasy.

Uwaga: bądź przygotowany na to, że niektórzy uczniowie mogą podejść do ciebie osobiście, by zapytać o kod QR lub artykuł o teorii płaskiej Ziemi.

Gdy pierwsze emocje opadną i upewnisz się, że uczniowie zapoznali się z materiałem, poproś ich, aby usiedli. Rozpocznij dyskusję, pytając, co wiedzą o Ziemi i jej właściwościach fizycznych. Zachęć uczniów do podejścia do modelu Ziemi w aplikacji Corinth i poproś, aby pokazali to, co już wiedzą (model może im pomóc zdefiniować pewne cechy). Zapisz wypowiedzi uczniów na tablicy. Gdy skończysz, zapytaj uczniów, czego dowiedzieli się z artykułu przeczytanego przy pomocy kodu QR, i zapisz argumenty wspierające tezę o płaskiej Ziemi. Nie analizuj ich jeszcze w tym momencie.

Czas trwania: 25 minut

Narzędzia: Smartfony lub inne urządzenia do skanowania kodów QR

Gdy masz już zapisane argumenty za kulistą i płaską Ziemią, poproś uczniów, by na chwilę zapomnieli o tym, czego nauczyli się wcześniej. Wyjaśnij, że ich zadaniem będzie zdecydować, która z tych teorii jest bardziej prawdopodobna, na podstawie odnalezionych wskazówek.

Powiedz im, że w całej klasie ukryłeś ślady w postaci różnych kodów QR zawierających informacje o Ziemi oraz argumenty pomagające potwierdzić lub obalić wcześniejsze teorie. Zachęć uczniów, by działali jak prawdziwi detektywi i szukali kodów w miejscach, w których zwykle by nie szukali — pod i za przedmiotami, na tablicach itp. Aby zwiększyć zaangażowanie, nie ujawniaj całkowitej liczby ukrytych śladów – uczniowie sami zdecydują, kiedy mają wystarczającą ilość dowodów. (Celem tego jest pobudzenie ich ciekawości i rozwoju umiejętności badawczych).

Następnie powiedz im, że wszystkie ślady są ogólnodostępne – to od nich zależy, czy będą współpracować, czy działać samodzielnie, czy będą dzielić się informacjami, i jak zinterpretują sytuację na podstawie zebranych danych.

Gdy uczniowie rozpoczną poszukiwania, możesz włączyć muzykę, by poprawić nastrój. Pozwól im pracować samodzielnie przez 10–15 minut. Obserwuj, jak uczniowie działają w pierwszych minutach – czy tworzą grupy, czy pracują indywidualnie. W połowie aktywności możesz dołączyć do nich i sprawdzić, jak interpretują znalezione informacje i jakie ślady już odkryli.

Kiedy czas się skończy lub uczniowie zakończą sami, poproś ich o podsumowanie wniosków i ocenę, która teoria wydaje im się bardziej prawdopodobna, opierając się wyłącznie na informacjach, które właśnie znaleźli. Przeprowadź dyskusję i sprawdź, czy wyniki odpowiadają temu, czego nauczyli się wcześniej o Ziemi. Co było dla nich kluczowe przy podejmowaniu decyzji?

Czas trwania: 5 minut

Nawiąż do poprzedniej aktywności. Porozmawiaj z uczniami o tym, czym jest pseudonauka i jak można ją zdefiniować; jak teorie spiskowe opierają się na pseudonauce. Spróbujcie wspólnie określić, w jaki sposób takie teorie mogą powodować problemy w społeczeństwie, obniżać zaufanie do danych naukowych, a nawet prowadzić do tragicznych skutków.

Czas trwania: 15 minut

Przygotowanie: Przed zajęciami znajdź dwa artykuły o teoriach dotyczących Ziemi – jeden oparty na danych naukowych, drugi wykorzystujący pseudonaukę do argumentacji. Wydrukuj je i rozdać uczniom.

Instrukcje:

• Poproś uczniów, by pracowali w grupach i czytali artykuły na głos.
• Niech zdecydują, jaką wiarygodność przypisaliby każdemu z nich, ignorując wcześniejszą wiedzę na temat Ziemi.
• Pomóż im zidentyfikować słownictwo i strukturę zdań, rozróżnić między zdaniami subiektywnymi a obiektywnymi oraz określić kluczowe różnice między tekstami naukowymi a spiskowymi.
• Zwróć uwagę na rolę czasowników modalnych i sprawdź, w którym artykule użyto bardziej emocjonalnych słów. Oceń, który tekst jest bardziej subiektywny, a który – obiektywny.

Nauczyciel prowadzi z uczniami dyskusję o tym, czego nowego się nauczyli i co ich zaciekawiło. Może stworzyć mapę myśli na tablicy lub w inny sposób zapisać spostrzeżenia uczniów. W trakcie rozmowy podsumowuje zdobytą wiedzę i poleca uczniom dodatkowe źródła, do których mogą się odwołać, by dalej poszerzać swoje zrozumienie tematu.